En Sıcak Konular

Resul Kurt



Resul Kurt
7 Eylül 2018

Bedelli askerlikte kıdem tazminatı var mı, yok mu?



Bedelli askerlikte kıdem tazminatı var mı, yok mu?

Uzun bir süre beklendikten sonra nihayet TBMM’de görüşülerek kabul edilen 7146 sayılı Kanun’la bedelli askerlikle ilgili düzenlemeler 3 Ağustos 2018 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Yapılan düzenleme ile henüz fiili askerlik hizmetine başlamamış ve 1 Ocak 1994 tarihinden (bu tarih dahil) önce doğan 1076 sayılı Kanun ile bu kanuna tabi yükümlülerin istekleri halinde, üç ay içinde askerlik şubelerine veya yurt dışı temsilciliklerine başvurmaları, 15 bin Türk Lirası veya Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuruna göre ödeme tarihindeki karşılığı kadar konvertibl yabancı ülke parasını defaten ödemeleri ve 21 gün temel askerlik eğitimini yerine getirmeleri şartıyla askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılacaklar.

Sağlık sebebiyle haklarında verilen askerliğe elverişli olmadıklarına dair kararlardan dolayı askerlik hizmetinden muaf tutulanlar da istekleri halinde yaş şartı aranmaksızın ve temel askerlik eğitimine tabi olmaksızın bu hükümlerden yararlanabilecekler. Yurt dışında yaşayan gurbetçiler ise en az 3 yıl süreyle yabancı ülkelerde bulunmak şartıyla, 2 bin euro ödemeleri ve uzaktan eğitimi almaları halinde askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılacaklar.

Yasanın en önemli düzenlemelerinden birisi de; “Bu madde hükümlerinden yararlananlar temel askerlik eğitimi süresince çalıştıkları iş yeri, kurum ve kuruluşlar tarafından aylıksız veya ücretsiz izinli sayılırlar.” Denilmek suretiyle iş sözleşmesinin bedelli askerlik süresince askıda kalmasını öngörüyor.

7146 sayılı Yasa ile 25 yaş, 15 bin lira ve 21 günlük bedelli askerlik düzenlemesinden yaklaşık 1,4 milyon kişinin yararlanma imkânı olsa da halen yaklaşık 470 bin kişi başvuru yapmış durumda. Muhtemelen başvuru süresinin sonuna kadar başvuru sayısı 500 bini aşacak gibi görünüyor.

***

Kıdem tazminatı sorunu

Bedelli yasası çıktı çıkmasına ama bu seferde işçinin kıdem tazminatı alıp almayacağı konusu tartışılmaya başlandı. Her gün okurlarımızdan onlarca mail geliyor. Kıdem tazminatını almak istediklerini ve alacakları tazminatlarıyla bedelli askerlik tutarını ödemek istediklerini yazıyorlar. Keşke kanun yapılırken bu hususa da açıklık getirilmiş olsaydı.

Uygulamada iki farklı görüş var;

- Birinci görüşe göre bedelli askerlik nedeniyle işten ayrılanlara kıdem tazminatı alınmayacağı,
- İkinci görüşe göre de kıdem tazminatı ödenmesi gerektiği düşünülmektedir.

Görüşümüze göre, 1475 sayılı Yasa'nın 14. maddesinin üçüncü fıkrasına göre; İşçi, muvazzaf askerlik hizmeti sebebiyle iş sözleşmesini feshetmesi halinde kıdem tazminatına hak kazanılmaktadır. Ancak 7146 sayılı Kanun'la getirilen bedelli askerlikteki önemli düzenlemelerden birisinin de bedelli askerlik yapanların temel askerlik eğitimi süresince çalıştıkları iş yeri, kurum ve kuruluşlar tarafından aylıksız veya ücretsiz izinli olarak sayılmaları olduğu görülüyor.

Bugüne kadar yaklaşık 470 bin kişinin faydalandığı bedelli askerliğe başvuranlar için 21 günlük temel eğitim süresinde işyerleri tarafından işten çıkış işlemi yapılmayacak, hizmet akdi askıda kalacak ve SGK aylık prim ve hizmet belgelerinde ücretsiz izinli gösterilecekler. Böylece 21 günlük askerlik sonrasında işsiz kalma riski olmayacak. Ancak, öte yandan da çalışan açısından da bedelli askerlik nedeniyle kıdem tazminatı alınamayacağı sonucu ortaya çıkıyor. Bedelli askerlikle ilgili ücretsiz izin döneminde ayrıca herhangi bir SGK sigorta primi yatırılmayacağı gibi, işyerinden bir ücrette alınmayacak.

Bedelli askerlikte kıdem tazminatı konusunda, kıymetli hocam Prof. Dr. Müjdat ŞAKAR: “Bedelli askerlikte ücretsiz izin olmasaydı kıdem tazminatı almak mümkün olurdu. Bu düzenleme karşısında sözleşmenin feshini zorunlu kılan bir durum olmadığından kıdem tazminatı ödenemez. İş hukukunda işçi lehine yorum vardır ama kıdem tazminatı ödenmesi değil, işçinin işini koruması işçi lehinedir. Kaldı ki açık kanun hükümleri yoruma müsait değildir.” görüşünde,
Yine Prof. Dr. Serkan Odaman hoca da: “7146 sayılı Kanun'un 2. maddesinde yer alan "Bu madde hükümlerinden yararlananlar temel askerlik eğitimi süresince çalıştıkları iş yeri, kurum ve kuruluşlar tarafından aylıksız veya ücretsiz izinli sayılırlar" hükmü karşısında ilgilinin işten bedelli askerliği gerekçe göstererek ayrılması halinde dahi kıdem tazminatı ödeme yükümlülüğü söz konusu olmayacaktır.” görüşünü belirtiyor.

Ancak bunun aksine görüş beyan eden hocalarımızın da olduğunu belirtmeliyiz.

Prof. Dr. Talat Canbolat hocam kıdem tazminatı ödenmesi gerektiği görüşünde olup, “İşçi muvazzaf askerlik hizmetini yapmak için işinden ayrılmak zorundadır. Son düzenleme ile işçinin ücretsiz izinli sayılacakları belirtilmiştir. Ancak bu hüküm kıdem tazminatını düzenleyen 1475 sayılı İş Kanunu'nun 14. maddesinde herhangi bir değişiklik yapmamıştır. Bu maddenin birinci fıkrasının 3. bendinde "Muvazzaf askerlik hizmeti dolayısıyla" iş sözleşmesini fesheden işçinin kıdem tazminatına hak kazanacağı hüküm altına alınmıştır. Buna göre işçi belirtilen bu hükümden yararlanarak bedelli için dahi olsa iş sözleşmesini feshederek kıdem tazminatı talep hakkına sahiptir. Ancak işçi bunun yerine 7146 sayılı Kanun'dan yararlanarak ücretsiz izin talep edebilir. Bu durumda ise ortada bir fesih olmadığından feshe bağlı alacak olan kıdem tazminatı talebinden söz edilemez. Yani işçinin seçimlik hakkı vardır. İsterse yukarıda belirtilen 1475 sayılı Kanun'a göre fesih hakkını kullanıp kıdem tazminatını talep edebilir, isterse ücretsiz izin hakkını kullanır ve askerlik sonrası gelip eski işinde çalışmaya devam edebilir.” demektedir.

Sonuç olarak, hukukçular, akademisyenler ve uygulamacılar arasında da bu konuda iki farklı görüş var. Çalışanlar ağırlıklı olarak kıdem tazminatı ödenmesi gerektiğini düşünüyor. İşverenler ise genel anlamda bedelli askerlik nedeniyle talep eden çalışanlarına kıdem tazminatı ödenmeyeceği görüşünde. Bir hususu daha ilave etmeliyim.

Özellikle 21 gün temel askerliğin fiilen kışlalarda yerine getirilmesinin gerekli olmadığını düşünüyorum. Bir çok kişinin iş düzeni bozulacağı gibi, bu dönemde ekonomik olarak devlet üzerinde ciddi bir yük oluşturacak. Nasıl ki gurbetçilerimize uzaktan eğitimle temel askerlik eğitimi imkanı tanınıyorsa, çalışan diğer gençlerimize de aynı şekilde uzaktan eğitimle temel askerlik eğitimi imkanı verilmelidir.



Bu yazı 1,636 defa okundu.






Yorumlar

 + Yorum Ekle 
    kapat

    Değerli okuyucumuz,
    Yazdığınız yorumlar editör denetiminden sonra onaylanır ve sitede yayınlanır.
    Yorum yazarken aşağıda maddeler halinde belirtilmiş hususları okumuş, anlamış, kabul etmiş sayılırsınız.
    · Türkiye Cumhuriyeti kanunlarında açıkça suç olarak belirtilmiş konular için suçu ya da suçluyu övücü ifadeler kullanılamayağını,
    · Kişi ya da kurumlar için eleştiri sınırları ötesinde küçük düşürücü ifadeler kullanılamayacağını,
    · Kişi ya da kurumlara karşı tehdit, saldırı ya da tahkir içerikli ifadeler kullanılamayacağını,
    · Kişi veya kurumların telif haklarına konu olan fikir ve/veya sanat eserlerine ait hiçbir içerik yayınlanamayacağını,
    · Kişi veya kurumların ticari sırlarının ifşaı edilemeyeceğini,
    · Genel ahlaka aykırı söz, ifade ya da yakıştırmaların yapılamayacağını,
    · Yasal bir takip durumda, yorum tarih ve saati ile yorumu yazdığım cihaza ait IP numarasının adli makamlara iletileceğini,
    · Yorumumdan kaynaklanan her türlü hukuki sorumluluğun tarafıma ait olduğunu,
    Bu formu gönderdiğimde kabul ediyorum.





    Diğer köşe yazıları

     Tüm Yazılar 
    • 23 Nisan 2024 İşe başlama eğitimi şart
    • 19 Nisan 2024 Belediye başkanlarının sosyal güvenliği nasıl olacak?
    • 19 Nisan 2024 Belirli süreli iş sözleşmesinin kurulma esasları
    • 16 Nisan 2024 ''Kötüniyetli işveren tazminat öder''
    • 12 Nisan 2024 İşçilerin mazeret izinleri
    • 9 Nisan 2024 Bayramda çalışana ilave ödeme var!
    • 5 Nisan 2024 Telafi çalışması
    • 5 Nisan 2024 İşçi sağlık nedeniyle iş sözleşmesini feshedebilir mi?
    • 2 Nisan 2024 Part-Time Çalışanlar Mesai Yapabilir mi?
    • 29 Mart 2024 Mazeretsiz devamsızlıkta İş Sözleşmesinin feshi
    • 29 Mart 2024 İbranamede süreye dikkat!
    • 26 Mart 2024 İşçiye Ramazan yardımı
    • 22 Mart 2024 Boşta geçen sürenin kıdem tazminatına etkisi
    • 19 Mart 2024 Kimler Gelir Vergisi Beyannamesi verecek?
    • 15 Mart 2024 Performans düşüklüğünde feshin son çare olması
    • 15 Mart 2024 Taşeron ilişkisinde muvazaa
    • 12 Mart 2024 Kaçak yabancı işçinin cezası var
    • 8 Mart 2024 Çalışanlar süt iznini toplu kullanabilir mi?
    • 8 Mart 2024 "Ulusal Staj Programı"
    • 5 Mart 2024 Sağlıkta neler değişti?




    BİZE ULAŞIN: info@resulkurt.com
    TWİTTER/resulkurt34

    En Çok Okunan Haberler


    Haber Sistemi altyapısı ile çalışmaktadır.
    12,891 µs