En Sıcak Konular

Uğur Tandoğan
Dünya

Uğur Tandoğan
13 Eylül 2018

Sebep ve sonuç ilişkisi



Sebep ve sonuç ilişkisi 

"If you can't explain it simply, you don't understand it well enough"

Yukarda aktardığım söz, Albert Einstein’a aittir. Der ki: Eğer bir şeyi basit olarak açıklayamıyorsanız, yeterince anlamamışsınız demektir. Gerçekten de konuyu iyi bilenler, herkesin anlayabileceği biçimde basit olarak anlatabilirler. Buna en güzel örnek, yakınlarda yitirdiğimiz Güngör Uras idi. Güngör Ağabey ekonomi konularını, “Ayşe Teyze”nin anlayacağı biçimde anlatırdı. Ruhu şad olsun.

Bugün ülke olarak sorunlar yaşıyoruz. Görünen o ki, daha da yaşayacağız. Eğer teşhisi doğru koyamazsanız, sorunu çözemezsiniz. Bir savunma mekanizması olarak, ya da olayı daha kavrayamamış olmanın “dayanılmaz hafifliği” ile, içinde bulunduğumuz durumun nedenleri konusunda yanlış teşhisler koyuluyor. En kolaycı açıklama da, işi “Dış güçlere” bağlamak. Aslında “neden bugünlerdeyiz?” sorusunun cevabını bulmak için, “Kendim ettim, kendim buldum” türküsü eşliğinde Güngör Uras’ın kitabını(Sanayileşecektik, büyüyecektik, n’oldu bize?; Doğan Kitap, 2017) okumak gerek. O yalın üslubu ile ne güzel anlatmış.

Bakınız Güngör Uras ne demiş:

Özelleştirme

“Özelleştirmeyle Cumhuriyet döneminde kurulan sanayi kuruluşlarının tamamı satıldı.
Mülkiyet değişimi bir yana, özelleştirmeyle bu sanayi kuruluşları yok oldu. Makineleri hurdacıya gitti. Arsaları AVM ve rezidans oldu.

Belli sayıdaki sermaye grubu, özelleştirmek için satışa çıkarılan devlet işletmelerini satın aldı. Böylece daha önce devlet elinde olan (Milletin malı olan) sermaye, bu belli sayıdaki sermaye grubunun eline geçti.

Margaret Thacher 1987 yılında İngiltere’de özelleştirme hareketi başlatırken, hantal ve zarar eden devlet işletmelerini verimli işletmeler haline getirmeye çalışırken “Sermayenin halka yayılmasına” öncelik verdi. Özelleştirilen devlet işletmelerinin hisse senetlerinin bir bölümü, işçilere bedava ve taksitle dağıtıldı. Böylece “Zincirlerinden başka kaybedecek şeyleri olmayan” işçiler, sermaye sahibi oldu. Sosyal konutlar, içinde oturanlara ucuz fiyatla ve taksitle satılınca “Zincirlerinden başka kaybedecek şeyleri olmayanlar ” bu defa da “mülk sahibi’ oldu. Sermaye ve mülk sahibi olmak için taksit ödemek zorunda kalan işçi verimli çalışarak daha çok katma değer yaratma ve katma değer artışından daha çok pay alma çabasına girdi. Sosyal devlet döneminde ekonominin dışında kalan orta ve alt gelir grubundaki halk ise, özelleştirilen devlet işletmelerinden hisse senedi satın alarak “serbest piyasa” sisteminin rekabeti düzeninde “ yaşamaya başladı.

Güngör Uras, böyle girmiş konuya ve bazı özel özelleştirmeleri de şu başlıklarla vermiş:

Sümerbank’ı sata sata bitirdik-Atatürk boş tarlaya Merinos’u dikti. Bakırköy Bez, giyim sanayiinin okulu idi-SEKA’yı doğrayarak sattık-Elektrikte “TEK”tik, parçalayarak sattık-TPAO’yu da parçalayarak sattık-Teletaş ve Netaş, gitti gider-Kabotaj hakkı var, deniz ulaşımı yok-uçak üretimini nasıl kaçırdık? Giresun SEKA konut alanı oldu.”

Güngör Uras, tarım ve hayvancılık konusunda da şunları demiş: “Sanayide Cumhuriyet dönemi üretim tesislerinin devre dışı bırakılmasına benzer bir politika tarım sektöründe de uygulandı. Tarım ve hayvancılık sektöründe üretimi gerçekleştiren ve destekleyen kuruluşları yok ettik. Başlıklar şöyle: Hayvancılık desteksiz gelişemiyor-Özelleştirilen EBK (Et ve Balık Kurumu) rantçılara büyük yarar sağladı-Devlet Tekel’ini “Özel Tekel “ yaptık, tütünü bitirdik-Devletin çiftliklerinde, haralarında üretim durdu-Devlet fidanlıkları kurudu- Aşı üretim tesislerini kapattık-Tarım satış kooperatifleri çökertildi; çiftçi, malını pazarlayamaz oldu.”

Sonuç

Şu anda ülkede yaşadıklarımız, bir sonuç. Güngör Uras, bizi sonuca getiren bazı nedenleri tane tane anlatmış. Eğer kurulmuş fabrikaları satar, yerine AVM ve rezidans yaparsan, işsizlik de artar, cari açık da. Tarımı öldürürsen, ekmeğinin buğdayını, hayvanının samanını bile dışardan alırsın. Hayvancılığı öldürürsen, dar gelirli et yiyemez, yiyen de acaba yediğim et şarbonlu mu endişesiyle her gün ölür.

"Dış güçler” öcüsü her şeyi örtemez. Zaten dış güçler her zaman olacaktır. Başka ülkelerin de dış güçleri vardır. Marifet, bu dış güçlere rağmen arabayı devirmemektir.


Bu yazı 235 defa okundu.






Yorumlar

 + Yorum Ekle 
    kapat

    Değerli okuyucumuz,
    Yazdığınız yorumlar editör denetiminden sonra onaylanır ve sitede yayınlanır.
    Yorum yazarken aşağıda maddeler halinde belirtilmiş hususları okumuş, anlamış, kabul etmiş sayılırsınız.
    · Türkiye Cumhuriyeti kanunlarında açıkça suç olarak belirtilmiş konular için suçu ya da suçluyu övücü ifadeler kullanılamayağını,
    · Kişi ya da kurumlar için eleştiri sınırları ötesinde küçük düşürücü ifadeler kullanılamayacağını,
    · Kişi ya da kurumlara karşı tehdit, saldırı ya da tahkir içerikli ifadeler kullanılamayacağını,
    · Kişi veya kurumların telif haklarına konu olan fikir ve/veya sanat eserlerine ait hiçbir içerik yayınlanamayacağını,
    · Kişi veya kurumların ticari sırlarının ifşaı edilemeyeceğini,
    · Genel ahlaka aykırı söz, ifade ya da yakıştırmaların yapılamayacağını,
    · Yasal bir takip durumda, yorum tarih ve saati ile yorumu yazdığım cihaza ait IP numarasının adli makamlara iletileceğini,
    · Yorumumdan kaynaklanan her türlü hukuki sorumluluğun tarafıma ait olduğunu,
    Bu formu gönderdiğimde kabul ediyorum.





    Diğer köşe yazıları

     Tüm Yazılar 
    • 4 Ekim 2018 Basın özgürlüğü, halkın özgürlüğüdür
    • 27 Eylül 2018 Piyasada durgunluk mu var; haydi eğitime
    • 20 Eylül 2018 Adaylara gereken saygıyı gösteriyor musunuz?
    • 13 Eylül 2018 Sebep ve sonuç ilişkisi
    • 6 Eylül 2018 Yabancı dil meselesi
    • 16 Ağustos 2018 Tükenmeden çalışmak
    • 10 Ağustos 2018 Üniversiteler ve çalışma saatleri
    • 3 Ağustos 2018 Sigortacılık ve güven meselesi
    • 28 Temmuz 2018 Bir kurtarma operasyonu
    • 21 Temmuz 2018 Öğrenmek ya da öğrenmemek
    • 14 Temmuz 2018 Seçmelerde yapay zeka
    • 9 Haziran 2018 Sorunumuz altyapı sorunudur
    • 2 Haziran 2018 Sadece unvan karın doyurmaz
    • 26 Mayıs 2018 Bir buluş ve bazı gerçekler
    • 19 Mayıs 2018 Fıkralar ve düşündürdükleri
    • 17 Mayıs 2018 İşe bağlılık nasıl sağlanır?
    • 5 Mayıs 2018 Öldüren işyerleri
    • 17 Ocak 2017 Kontrol merkeziniz nedir?
    • 13 Aralık 2016 Bize PISA değil, pizza mı lazım?
    • 6 Aralık 2016 İlginç şeyler ve ilginç insanımız

    BİZE ULAŞIN: info@resulkurt.com
    TWİTTER/resulkurt34




    En Çok Okunan Haberler


    Haber Sistemi altyapısı ile çalışmaktadır.
    ana sayfanız </ title> arasında başlığı <- XBTrUzHmSZ5AHbWiWoCq7Mqa83M -> Sen üzere doğrulama kimlik koyabilirsiniz comment <meta name = "alexaVerifyID" content = " XBTrUzHmSZ5AHbWiWoCq7Mqa83M "/> Yoksa, kendi meta tag <meta name = "keywords" content = "keyword1, KEYWORD2, XBTrUzHmSZ5AHbWiWoCq7Mqa83M "/> Ya da, anahtar kelime olarak </ head> <body> İçeriğiniz burada. Doğrulama kimliği olacak DEĞİL buradan koyarsanız saptanabilir. </ body> </ html> </div> </body> </html> <span style="color:#e3e3e3;">51372 µs </span>